تحلیلگران روز دوشنبه هشدار دادند که افزایش شدید قیمت نفت بیسابقه است. بحران خاورمیانه نگرانیها درباره توقف طولانیمدت تولید و اختلال در حملونقل از طریق تنگه استراتژیک هرمز را تشدید کرده است.
قیمت نفت روز دوشنبه در مسیر بزرگترین جهش تاریخی خود در یک روز قرار داشت؛ اما پس از آن بخش قابل توجهی از این افزایش را از دست داد. این تحولات پس از موج جدیدی از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در آخر هفته رخ داد. انبارهای نفت از جمله اهداف این حملات بودند.
با ثبتنام در بیتپین، خرید و فروش سهام نفت را سریع و ساده شروع کنید
بازار فیوچرز نفت برنت با تحویل ماه مه، به عنوان شاخص بینالمللی، صبح روز دوشنبه با افزایش نزدیک به ۱۲ درصدی در قیمت ۱۰۳٫۵۹ دلار به ازای هر بشکه معامله شد. بازار فیوچرز وست تگزاس اینترمدیت آمریکا با تحویل آوریل نیز با افزایش ۱۱ درصدی در قیمت ۱۰۰٫۸۴ دلار قرار داشت.
بازار فیوچرز برنت در اوایل نوبت معاملاتی تا قله ۱۱۹٫۵ دلار به ازای هر بشکه صعود کرده بود. وست تگزاس اینترمدیت نیز به قله ۱۱۹٫۴۸ دلار در همان نوبت معاملاتی رسید.
نیل اتکینسون (Neil Atkinson)، رئیس سابق بخش نفت آژانس بینالمللی انرژی، گفت که بسته شدن عملی تنگه هرمز چیزی است که بازارهای انرژی هرگز تجربه نکردهاند. او روز دوشنبه اظهار داشت که مگر اینکه بهزودی تغییری رخ دهد، «ما در یک بحران انرژی بالقوه تحولآفرین و بیسابقه قرار داریم.»
کشورهای سرشار از نفت در منطقه خاورمیانه شروع به کاهش تولید نفت خام کردهاند. عراق و کویت از قبل تولید خود را متوقف کردهاند. تحلیلگران هشدار میدهند که امارات متحده عربی و عربستان سعودی نیز در صورت بسته ماندن طولانیمدت تنگه هرمز آسیبپذیر خواهند بود.
اتکینسون گفت: «اگرچه ذخایر نفتی در سراسر جهان وجود دارد، نکته این است که اگر این بسته شدن تنگه ادامه یابد، آن ذخایر در صورت استفاده تخلیه خواهند شد. ما در شرایطی قرار خواهیم گرفت که با توقف واقعی تولید نفت در عراق و احتمالاً کویت و شاید حتی در نهایت عربستان سعودی، با بحرانی مواجه میشویم که هرگز مانند آن را ندیدهایم.»
وقتی از او پرسیده شد این وضعیت چه معنایی برای قیمت نفت دارد، اتکینسون پاسخ داد: «متأسفم، ما وارد حوزه حدس و گمانهای آگاهانه میشویم. یعنی هیچ سابقهای برای این وجود ندارد. آسمان حد نهایی است.»
معمولاً حدود ۲۰ درصد از نفت و گاز جهان از تنگه هرمز عبور میکند؛ اما ترافیک کشتیرانی از زمان آغاز جنگ تقریباً به طور کامل در این کریدور دریایی کلیدی متوقف شده است.
قیمت نفت روز دوشنبه پس از گزارش فایننشال تایمز مبنی بر برگزاری جلسه اضطراری وزرای دارایی اقتصادهای گروه هفت برای بحث درباره آزادسازی مشترک احتمالی نفت از ذخایر با هماهنگی آژانس بینالمللی انرژی، از قلههای نوبت معاملاتی خود فاصله گرفت. وزارت خزانهداری بریتانیا و دولت فرانسه تأیید کردند که این تماس روز دوشنبه برقرار خواهد شد.
تایلر گودسپید (Tyler Goodspeed)، اقتصاددان ارشد اکسونموبیل (ExxonMobil)، روز دوشنبه گفت که «هفته گذشته اجماع بود و تا حدی هنوز هم هست» که همه به جز روسیه «منفعتی در از سرگیری ترافیک عادی از تنگه هرمز دارند.» او افزود که اجماع بر این بود که «نفت فراوانی روی آب و مقداری ذخایر استراتژیک برای پوشش هرگونه شکاف کوتاهمدت وجود دارد.» گودسپید گفت که با ورود درگیری به هفته دوم، نسبت به این دیدگاه تردید دارد.
گودسپید گفت: «وقتی به توزیع احتمال نتایج ممکن در اینجا فکر میکنم، به نظرم سناریوهای بسیار بیشتر و محتملتری وجود دارد که در آنها تنگه عملاً برای مدت طولانیتری بسته بماند، تا سناریوهایی که در آنها ترافیک عادی از سر گرفته شود.»
در همین حال، تحلیلگران سوسیته ژنرال (Societe Generale) هشدار دادند که توقف طولانیمدت تولید از کشورهای خاورمیانه، ریسک پیچیدگیهای راهاندازی مجدد را «به طور قابل توجهی افزایش میدهد.» این تحلیلگران در یادداشت تحقیقاتی منتشرشده روز دوشنبه گفتند: «امارات احتمالاً تولیدکننده بعدی در معرض خطر توقف تولید است؛ احتمالاً طی پنج تا هفت روز آینده.»
آنها افزودند: «قطر نیز آسیبپذیر است، هرچند حجم نفت آن نسبت به سرمایهگذاری در گاز طبیعی مایع ناچیز است. عربستان سعودی با ریسک فوری کمتری مواجه است؛ اما توقف تولید در صورت بسته ماندن تنگه هرمز به مدت دو تا سه هفته دیگر محتمل خواهد شد.»
