بر اساس گزارش تازه یکی از تحلیلگران بازار نفت، فوریترین ریسکهای کمبود در حال حاضر به خوراک صنایع پتروشیمی مانند نفت و گاز مایع (LPG) مربوط میشود؛ همچنین سوخت جت نیز در اروپا و بازارهای نوظهور آسیا در معرض فشار بیشتری قرار دارد.
این گزارش برآورد میکند که مجموع ذخایر جهانی نفت که شامل ذخایر قابل مشاهده و غیرقابل مشاهده، نفت خام و فرآوردههای پالایششده است، اکنون معادل ۱۰۱ روز تقاضای جهانی است.
انتظار میرود این رقم تا پایان ماه مه به ۹۸ روز کاهش پیدا کند؛ سطحی که به پایینترین ارقام ثبتشده در هشت سال گذشته نزدیک میشود.
تحلیلگران گلدمن ساکس تاکید کردهاند که اگرچه برآورد کلی ذخایر همچنان بالاتر از حداقل سطح اضطراری ۶۱ روز تقاضا است که اتحادیه اروپا تعیین کرده، اما آنچه بیش از سطح مطلق ذخایر نگرانی ایجاد میکند، «سرعت کاهش» این ذخایر است.
به گفته این بانک، سرعت افت عرضه نشان میدهد حاشیه امن در دسترس برای فرآوردههای پالایششده بهسرعت در حال کاهش است؛ موضوعی که میتواند سیستم جهانی انرژی را در برابر هرگونه اختلال تازه، آسیبپذیرتر کند.
این فشار عرضه مستقیما روی قیمتگذاری بازارهای مشتقه نفتی هم اثر میگذارد؛ از جمله ابزارهایی مانند قیمت توکن نفت که قیمت آن بهصورت لحظهای با نوسانات بازار فیزیکی نفت همگام است.
- یکی از عوامل مهم در شکلگیری این عدم توازنهای منطقهای، تمرکز بالای ذخایر در برخی مناطق خاص مانند چین و ایالات متحده، در کنار افزایش محدودیتهای صادراتی برای فرآوردههای نفتی است.
برای نمونه، در حالی که ذخایر نفت خام چین همچنان نزدیک به بالاترین سطوح تاریخی قرار دارد، موجودی انبارها در اروپا و سایر نقاط آسیا بهمراتب فشردهتر و محدودتر شده است.
در چنین شرایطی، برخی سرمایهگذاران برای کاهش ریسک ناشی از نوسانات بازار فیزیکی، به سمت ابزارهای دیجیتالتر مانند توکن نفت رفتهاند که امکان خرید و فروش سهام نفت با نقدشوندگی بالاتر و بدون نیاز به زیرساختهای لجستیکی سنتی را فراهم میکند.
خریدوفروش سهام نفت با واریز سریع تومان
در همین حین، گلدمن ساکس نیز اشاره کرده که این تفاوتهای منطقهای، در کنار چالشهای لجستیکی انتقال ذخایر شناور روی آب به مخازن زمینی، باعث میشود ریسک واقعی کمبود فرآورده در برخی کشورها کمتر از واقع برآورد شود.
بر اساس پیشبینیهای فعلی، حداقل سطح عملیاتی ذخایر زمینی در سیستم جهانی نفت حدود ۳۰ تا ۴۰ روز تقاضا برآورد میشود.
در صورتی که ذخایر منطقهای با همین سرعت فعلی کاهش پیدا کند و همزمان افزایش محسوسی در تولید پالایشگاهها یا تغییر در سیاستهای صادراتی رخ ندهد، خطر بروز کمبودهای موضعی سوخت یا حتی توقف فعالیت برخی واحدهای صنعتی میتواند تشدید شود.
