افزایش حقوق سال ۱۴۰۵ یکی از پرجستجوترین موضوعات این روزهای فضای مجازی است. میلیون‌ها کارمند دولت، کارگر و بازنشسته منتظرند بدانند حقوق‌شان در سال جدید چقدر افزایش پیدا می‌کند و آیا این افزایش با نرخ تورم همخوانی دارد یا خیر.

در این مقاله فرمول دقیق محاسبه، جدول تفصیلی افزایش حقوق از ۱۳ تا ۱۰۰ میلیون تومان و تفاوت افزایش حقوق کارمندان دولت با کارگران مشمول قانون کار را بررسی می‌کنیم.

فرمول افزایش حقوق کارمندان در سال ۱۴۰۵

بر اساس مصوبات بودجه سال ۱۴۰۵، افزایش حقوق کارمندان دولت به صورت پلکانی معکوس طراحی شده است. معنای ساده این عبارت آن است که هرچه حقوق فعلی فرد کمتر باشد، درصد افزایش بیشتری دریافت خواهد کرد. این سیاست با هدف کاهش فاصله طبقاتی بین حقوق‌بگیران کم‌درآمد و پردرآمد اتخاذ شده است.

فرمول افزایش حقوق ۱۴۰۵ از دو بخش تشکیل شده است:

  • بخش اول: ۲۰ درصد افزایش ضریب حقوق که برای تمام کارمندان به‌صورت یکسان اعمال می‌شود.
  • بخش دوم: مبلغ ثابت ۳,۴۷۷,۰۰۰ تومان که به عنوان فوق‌العاده خاص (معادل ۴,۴۰۰ امتیاز) به حقوق همه کارمندان اضافه می‌شود.

بنابراین فرمول نهایی به این شکل خواهد بود:

حقوق سال ۱۴۰۵ = (حقوق سال ۱۴۰۴ × ۱.۲۰) + ۳,۴۷۷,۰۰۰ تومان

برای مثال اگر حقوق فعلی شما ۳۰ میلیون تومان باشد، محاسبه به این صورت انجام می‌شود:

  • مرحله اول: ۳۰,۰۰۰,۰۰۰ × ۱.۲۰ = ۳۶,۰۰۰,۰۰۰ تومان
  • مرحله دوم: ۳۶,۰۰۰,۰۰۰ + ۳,۴۷۷,۰۰۰ = ۳۹,۴۷۷,۰۰۰ تومان
  • حقوق جدید = ۳۹,۴۷۷,۰۰۰ تومان (حدود ۳۲ درصد افزایش)

دلیل اینکه این فرمول پلکانی معکوس عمل می‌کند، وجود همان مبلغ ثابت ۳,۴۷۷,۰۰۰ تومانی است. این مبلغ برای فردی با حقوق ۱۳ میلیون تومان، سهم بزرگی از افزایش حقوق را تشکیل می‌دهد اما برای فردی با حقوق ۱۰۰ میلیون تومان، تاثیر درصدی بسیار کمتری دارد.

ضریب حقوق نیز از ۵,۷۹۵ ریال در سال ۱۴۰۴ به حدود ۶,۹۵۴ ریال در سال ۱۴۰۵ افزایش یافته است. حداقل حقوق بازنشستگان به ۱۶ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان رسیده و سقف پاداش پایان خدمت بازنشستگان ۷۵۰ میلیون تومان تعیین شده است. مستمری مددجویان کمیته امداد و بهزیستی نیز تا ۵۰ درصد افزایش یافته که نشان‌دهنده توجه ویژه به اقشار آسیب‌پذیر جامعه است.

جدول افزایش حقوق سال ۱۴۰۵ از ۱۳ تا ۱۰۰ میلیون تومان

برای آنکه تصویر دقیق‌تری از تاثیر فرمول افزایش حقوق بر سطوح مختلف درآمدی داشته باشید، جدول زیر را بررسی کنید. تمامی ارقام بر اساس فرمول رسمی اعلام‌شده محاسبه شده‌اند:

حقوق ۱۴۰۴ (تومان) حقوق ۱۴۰۵ (تومان) مبلغ افزایش (تومان) درصد افزایش
۱۳,۰۰۰,۰۰۰ ۱۹,۰۷۷,۰۰۰ ۶,۰۷۷,۰۰۰ ۴۷ درصد
۲۰,۰۰۰,۰۰۰ ۲۷,۴۷۷,۰۰۰ ۷,۴۷۷,۰۰۰ ۳۷ درصد
۲۵,۰۰۰,۰۰۰ ۳۳,۴۷۷,۰۰۰ ۸,۴۷۷,۰۰۰ ۳۴ درصد
۳۰,۰۰۰,۰۰۰ ۳۹,۴۷۷,۰۰۰ ۹,۴۷۷,۰۰۰ ۳۲ درصد
۳۵,۰۰۰,۰۰۰ ۴۵,۴۷۷,۰۰۰ ۱۰,۴۷۷,۰۰۰ ۳۰ درصد
۴۰,۰۰۰,۰۰۰ ۵۱,۴۷۷,۰۰۰ ۱۱,۴۷۷,۰۰۰ ۲۹ درصد
۴۵,۰۰۰,۰۰۰ ۵۷,۴۷۷,۰۰۰ ۱۲,۴۷۷,۰۰۰ ۲۸ درصد
۵۰,۰۰۰,۰۰۰ ۶۳,۴۷۷,۰۰۰ ۱۳,۴۷۷,۰۰۰ ۲۷ درصد
۶۰,۰۰۰,۰۰۰ ۷۵,۴۷۷,۰۰۰ ۱۵,۴۷۷,۰۰۰ ۲۶ درصد
۷۰,۰۰۰,۰۰۰ ۸۷,۴۷۷,۰۰۰ ۱۷,۴۷۷,۰۰۰ ۲۵ درصد
۸۰,۰۰۰,۰۰۰ ۹۹,۴۷۷,۰۰۰ ۱۹,۴۷۷,۰۰۰ ۲۴ درصد
۹۰,۰۰۰,۰۰۰ ۱۱۱,۴۷۷,۰۰۰ ۲۱,۴۷۷,۰۰۰ ۲۴ درصد
۱۰۰,۰۰۰,۰۰۰ ۱۲۳,۴۷۷,۰۰۰ ۲۳,۴۷۷,۰۰۰ ۲۳ درصد

همان‌طور که در جدول مشاهده می‌کنید، دو نکته مهم وجود دارد:

  • نکته اول: هرچه حقوق فعلی کمتر باشد، درصد افزایش بیشتر است. فردی با حقوق ۱۳ میلیون تومان حدود ۴۷ درصد افزایش دریافت می‌کند، در حالی که فردی با حقوق ۱۰۰ میلیون تومان فقط ۲۳ درصد افزایش خواهد داشت.
  • نکته دوم: اگرچه درصد افزایش برای حقوق‌های پایین بیشتر است، اما مبلغ ریالی افزایش برای حقوق‌های بالاتر بیشتر خواهد بود. فردی با حقوق ۲۰ میلیون تومانی حدود ۷.۵ میلیون تومان افزایش دریافت می‌کند اما فردی با حقوق ۱۰۰ میلیون تومانی حدود ۲۳.۵ میلیون تومان. این یعنی فاصله مطلق درآمدی همچنان رو به افزایش است.

تمامی ارقام فوق قبل از کسر مالیات هستند و مزایای جانبی مانند حق مسکن، حق اولاد و بن کارگری در آن‌ها لحاظ نشده است.

تفاوت افزایش حقوق کارمندان دولت و کارگران در سال ۱۴۰۵

یکی از سوالات پرتکرار کاربران این است که آیا فرمول افزایش حقوق برای کارمندان دولت و کارگران یکسان است یا خیر. پاسخ کوتاه این است: خیر. این دو گروه از نظر مکانیزم تعیین حقوق، مرجع تصمیم‌گیری و منبع تامین مالی تفاوت‌های اساسی دارند.

معیار مقایسه کارمندان دولت کارگران مشمول قانون کار
مرجع تصمیم‌گیری مجلس شورای اسلامی و دولت شورای عالی کار
فرمول افزایش ۲۰ درصد + مبلغ ثابت تا ۱۵ اسفند نهایی می‌شود
بازه درصد افزایش ۲۱ تا ۴۳ درصد پیش‌بینی ۴۵ تا ۵۰ درصد
حداقل حقوق ۱۴۰۵ ۱۸,۷۰۰,۰۰۰ تومان تا ۱۵ اسفند نهایی می‌شود
نوع افزایش پلکانی معکوس معمولا درصدی ثابت

حقوق کارمندان دولت بر اساس ضریب حقوق و امتیازات شغلی تعیین شده در قانون مدیریت خدمات کشوری محاسبه می‌شود و هزینه آن مستقیما از بودجه عمومی کشور تامین می‌گردد. اما حقوق کارگران توسط کارفرمایان بخش خصوصی پرداخت می‌شود و به همین دلیل، افزایش بیش از حد آن می‌تواند فشار سنگینی بر کسب‌وکارهای کوچک و متوسط وارد کند.

تا زمان انتشار این مقاله، مصوبه نهایی شورای عالی کار برای تعیین حداقل دستمزد کارگران در سال ۱۴۰۵ اعلام نشده است. با این حال، پیش‌بینی کارشناسان حاکی از افزایش ۴۵ تا ۵۰ درصدی حداقل دستمزد کارگران است. این میزان با توجه به نرخ تورم رسمی، هزینه سبد معیشت خانوار و مذاکرات سه‌جانبه نمایندگان کارگران، کارفرمایان و دولت تعیین خواهد شد.