زی کش (Zcash) بعد از چند سالی که زیر فشارهای نظارتی بود و کمتر مورد توجه بازار قرار میگرفت، دوباره به جمع رمزارزهای خبرساز برگشته است. قیمت زی کش بعد از حدود هشت سال دوباره از مرز ۱۰۰۰ دلار عبور کرد.
این جهش در شرایطی اتفاق افتاد که راهاندازی ETF اسپات زی کش مسیر ورود سرمایه تازه به ZEC را باز کرده، فشار فروش معاملهگران نزولی افزایش یافته و توجه بازار به ارزهای دیجیتال متمرکز بر حریم خصوصی بیشتر شده است.
حالا ZEC در بازارهای جهانی حوالی ۱۰۰۰ دلار معامله میشود و ارزش بازار آن به حدود ۱۶.۸ میلیارد دلار رسیده است. همین رشد کافی بود تا زی کش از دوج کوین عبور کند و جایگاه دهمین ارز دیجیتال بزرگ بازار را به دست بیاورد.
ETF زی کش مسیر ورود سرمایهگذاران بزرگ را باز کرد
یکی از اتفاقهایی که به رشد اخیر قیمت ZEC کمک کرد، تبدیل صندوق قدیمی Zcash Trust گریاسکیل به ETF اسپات با نماد ZCSH در بورس NYSE Arca بود.
صندوق ZCSH از زمان آغاز فعالیت در ۳ شهریور تا ۱۳ شهریور دستکم ۳۴.۴ میلیون دلار ورود خالص سرمایه ثبت کرده است. تنها در ۱۱ شهریور حدود ۱۲.۶ میلیون دلار سرمایه تازه وارد این ETF شد؛ آماری که افزایش تقاضا برای دسترسی بورسی به ZEC را نشان میدهد.
در کنار ورود سرمایه از طریق ETF، زی کش از نظر نظارتی هم خبر مثبتی داشت. SEC در ژانویه ۲۰۲۶ بررسی خود درباره بنیاد زی کش را بدون جریمه یا اقدام قانونی به پایان رساند. این اتفاق بخشی از نگرانیهای قانونی درباره این پروژه را کمتر کرد.
خریدوفروش زی کش با واریز سریع تومان
رشد ۲۳۰۰ درصدی ZEC در یک سال چطور اتفاق افتاد؟
زی کش در شهریو ۱۴۰۴ حوالی ۴۲ دلار معامله میشد، ولی در طول یک سال بیش از ۲۳۰۰ درصد رشد کرد. چنین جهشی را نمیشود به یک خبر یا اتفاق خاص ربط داد. ورود بیشتر سرمایهگذاران نهادی، بهبودهای شبکه و تغییر نگاه بازار به ارزهای حریم خصوصی، هرکدام بخشی از این رشد را رقم زدند.
ارتقای Ironwood هم یکی از اتفاقهای مهم شبکه زی کش بود. این بهروزرسانی قابلیتهای تازهای به استخرهای شیلدشده اضافه و بررسی عرضه را سادهتر کرد، موضوعی که باعث شد بخشی از سرمایهگذاران با اطمینان بیشتری به ZEC نگاه کنند.
اوج هیجان بازار در ۱۳ شهریور رقم خورد؛ جایی که قیمت ZEC تا محدوده ۱٬۰۲۳ دلار بالا رفت. همزمان با این رشد، حدود ۳۴.۵ میلیون دلار پوزیشن شورت در ۲۴ ساعت لیکویید شد. همین اتفاق معاملهگران نزولی را مجبور به خرید کرد و در نهایت، فشار بیشتری برای ادامه رشد قیمت به بازار وارد شد.
آیا زی کش نسخه خصوصی بیت کوین است؟
یکی از دلایلی که برای رشد خرید و فروش ZEC مطرح میشود، شباهت ساختار اقتصادی آن به قیمت بیت کوین است. زی کش هم مثل بیت کوین سقف عرضه ۲۱ میلیون واحدی دارد و با کاهش پاداش استخراج در طول زمان، تعداد کوینهای جدید واردشده به بازار کمتر میشود.
طرفداران زی کش میگویند این پروژه میتواند چیزی شبیه «بیت کوین با حریم خصوصی بیشتر» باشد. چون در کنار عرضه محدود، امکان انجام تراکنشهای شیلدشده و خصوصی را هم در اختیار کاربران قرار میدهد.

بعد از ۱۰۰۰ دلار چه چیزی برای ZEC مهم است؟
ماجرا فقط رشد قیمت زی کش نیست. حالا حدود ۲۸.۸ درصد از عرضه موجود ZEC، معادل ۴.۸۶ میلیون واحد در آدرسهای شیلدشده قرار دارد؛ درحالیکه این عدد قبلاً حدود ۸ درصد بود.
سهم تراکنشهای شیلدشده هم در بهمن و اسفند ۱۴۰۴ به حدود ۵۹.۳ درصد فعالیت شبکه رسیده است. این اعداد نشان میدهند استقبال از قابلیتهای حریم خصوصی زی کش واقعاً بیشتر شده است.
ولی، رسیدن ZEC به بالای ۱۰۰۰ دلار تضمین نمیکند این رشد ادامه داشته باشد. وضعیت قوانین مربوط به پرایوسیکوینها، ادامه ورود سرمایه به زی کش و میزان استفاده از تراکنشهای شیلدشده مشخص میکنند جهش اخیر زی کش به یک روند پایدار تبدیل میشود یا بعد از این رشد سریع، بازار وارد اصلاح خواهد شد.