قیمت کسپر (CSPR)

متا ایکس‌استاک (METAX) یک دارایی دیجیتال نوآورانه است که در دسته‌بندی دارایی‌های واقعی توکن‌شده (Real World Assets یا RWA) قرار می‌گیرد. این توکن به صورت مستقیم نماینده یک سهم از شرکت متا پلتفرمز (Meta Platforms, Inc.) است؛ همان غول فناوری که مالک فیسبوک، اینستاگرام و واتساپ است. METAX در قالب استاندارد ERC-20 بر روی بلاکچین‌های اتریوم، BNB Chain، Arbitrum و در قالب SPL بر روی سولانا منتشر شده است.

این توکن توسط شرکت Backed Assets (JE) Limited صادر شده و زیرساخت آن توسط xStocks Alliance فراهم می‌شود. هر واحد METAX دقیقاً معادل یک سهم واقعی متا پلتفرمز است که نزد کاستودیان‌های معتبر و تحت نظارت قانونی نگهداری می‌شود؛ این کاستودیان‌ها شامل Alpaca Securities LLC، InCore Bank AG و Maerki Baumann & Co. AG هستند. این ساختار پشتوانه ۱ به ۱ (1:1 Backing) تضمین می‌کند که قیمت METAX همواره با قیمت واقعی سهام متا در بازارهای سنتی همگام بماند.

نقش METAX در بازار ارز دیجیتال بسیار منحصربه‌فرد است. این رمزارز پلی میان امور مالی سنتی (TradFi) و امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) ایجاد می‌کند. به عنوان مثال، یک معامله‌گر کریپتو که به کیف پول‌های دیجیتال دسترسی دارد اما حساب کارگزاری سنتی ندارد، می‌تواند از طریق خرید METAX به عملکرد سهام متا دسترسی پیدا کند. این ویژگی باعث شده که METAX در اکوسیستم توکن‌های سهام (Tokenized Stocks) جایگاه ویژه‌ای داشته باشد و توجه سرمایه‌گذاران بسیاری را به خود جلب کند.

تاریخ راه‌اندازی این پروژه به ژوئن ۲۰۲۵ بازمی‌گردد و از همان ابتدا با استقبال قابل توجهی روبرو شد. بر اساس داده‌های موجود، ارزش کل دارایی‌های پشتیبان METAX به بیش از ۵.۷ میلیون دلار رسیده و تعداد دارندگان آن از ۳۷۰۰ نفر فراتر رفته است که نشان‌دهنده رشد پایدار این اکوسیستم است.

• صادرکننده: Backed Assets (JE) Limited
• پشتوانه: سهام واقعی متا پلتفرمز (ISIN: CH1436219229)
• شبکه‌ها: اتریوم، سولانا، BNB Chain، Arbitrum
• تاریخ راه‌اندازی: ژوئن ۲۰۲۵

یکی از مهم‌ترین عواملی که قیمت METAX را از سایر ارزهای دیجیتال متمایز می‌کند، ساختار فنی منحصربه‌فرد آن است. برخلاف ارزهای دیجیتال سنتی که از مکانیزم‌های اجماع مانند Proof of Work یا Proof of Stake استفاده می‌کنند، METAX به عنوان یک توکن ERC-20 و SPL، امنیت خود را از زیرساخت بلاکچین‌های میزبان یعنی اتریوم و سولانا به ارث می‌برد.

اتریوم با استفاده از مکانیزم اجماع Proof of Stake (PoS) پس از به‌روزرسانی The Merge، امنیت بالایی را برای توکن‌های ERC-20 از جمله METAX فراهم می‌کند. این امنیت به این معناست که تراکنش‌های انتقال METAX توسط هزاران اعتبارسنج (Validator) در شبکه اتریوم تأیید می‌شوند و احتمال دستکاری یا جعل آن‌ها عملاً صفر است. از سوی دیگر، نسخه سولانایی این توکن (SPL) از مکانیزم Proof of History (PoH) در کنار Proof of Stake بهره می‌برد که سرعت تراکنش‌های بسیار بالا و کارمزدهای پایین را ممکن می‌سازد.

این چندشبکه‌ای بودن (Multi-Chain) تاثیر مستقیم بر قیمت METAX دارد؛ زیرا نقدینگی توکن در چندین اکوسیستم مختلف توزیع می‌شود. به عنوان مثال، بر اساس داده‌های موجود، بیشترین حجم معاملات METAX بر روی شبکه سولانا رخ می‌دهد زیرا کارمزدهای پایین‌تر این شبکه معاملات خرد و کسری را جذاب‌تر می‌کند. این توزیع نقدینگی باعث می‌شود که نوسانات بازار کمتر بر قیمت لحظه‌ای METAX تاثیر بگذارد.

علاوه بر این، ساختار کاستودیان تنظیم‌شده (Regulated Custodians) نقش مهمی در ثبات قیمت METAX دارد. چون هر توکن با یک سهم واقعی پشتیبانی می‌شود، مکانیزم آربیتراژ طبیعی وجود دارد که از انحراف قابل توجه قیمت METAX از ارزش واقعی سهام متا جلوگیری می‌کند. اگر قیمت METAX بالاتر از ارزش ذاتی برود، آربیتراژورها اقدام به فروش می‌کنند و برعکس.

• امنیت ERC-20: وابسته به اجماع PoS اتریوم
• امنیت SPL: وابسته به PoH + PoS سولانا
• مکانیزم قیمت‌گذاری: آربیتراژ خودکار با بازار سهام سنتی
• کارمزد صدور/بازخرید: تا ۰.۵ درصد در هر تراکنش

یکی از مهم‌ترین مزیت‌های METAX نسبت به سهام سنتی متا، قابلیت ترکیب‌پذیری (Composability) آن در اکوسیستم DeFi است. این ویژگی به این معناست که METAX نه تنها یک ابزار سرمایه‌گذاری ساده است، بلکه می‌توان از آن در پروتکل‌های مختلف مالی غیرمتمرکز استفاده کرد و این موضوع تقاضا و در نتیجه قیمت آن را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

در حوزه وام‌دهی و وام‌گیری (Lending & Borrowing)، دارندگان METAX می‌توانند توکن‌های خود را به عنوان وثیقه در پروتکل‌های DeFi قرار دهند و در برابر آن استیبل‌کوین یا سایر دارایی‌ها دریافت کنند. این امکان نقدینگی را بدون نیاز به فروش دارایی فراهم می‌کند. به عنوان مثال، یک سرمایه‌گذار می‌تواند METAX خود را وثیقه بگذارد و USDT دریافت کند تا با آن فرصت‌های دیگری را دنبال کند.

علاوه بر این، امکان معامله ۲۴/۷ یکی از بزرگترین مزیت‌های METAX نسبت به سهام سنتی است. بازار سهام نزدک (NASDAQ) که سهام متا در آن معامله می‌شود، تنها در ساعات محدودی از روز و در روزهای کاری فعال است. اما METAX به عنوان یک رمزارز، در تمام ۲۴ ساعت شبانه‌روز و ۷ روز هفته قابل معامله است. این ویژگی به ویژه برای معامله‌گران ایرانی که به دلیل اختلاف ساعت و تعطیلات امکان معامله مستقیم سهام آمریکایی را ندارند، بسیار ارزشمند است.

امکان خرید کسری (Fractional Ownership) نیز از دیگر کاربردهای مهم METAX است. چون قیمت یک سهم کامل متا پلتفرمز معمولاً بالای ۵۰۰ دلار است، بسیاری از سرمایه‌گذاران خرد توانایی خرید یک سهم کامل را ندارند. اما با METAX می‌توان حتی ۰.۰۰۱ واحد نیز خریداری کرد که این موضوع دسترسی به این دارایی را برای طیف گسترده‌تری از سرمایه‌گذاران ممکن می‌سازد.

• وام‌دهی DeFi: استفاده از METAX به عنوان وثیقه
• معامله ۲۴/۷: بدون محدودیت ساعات کاری بورس
• مالکیت کسری: خرید از کمترین مقدار ممکن
• سواپ و نقدینگی: تامین نقدینگی در DEX‌های مختلف

توکنومیکس METAX به صورت بنیادی با سایر ارزهای دیجیتال متفاوت است و درک این تفاوت برای تحلیل قیمت METAX ضروری است. برخلاف بیت‌کوین که حداکثر عرضه ۲۱ میلیون واحد دارد یا اتریوم که با نرخ مشخصی تولید می‌شود، عرضه METAX مستقیماً با تعداد سهام واقعی متا پلتفرمز که توسط کاستودیان‌ها نگهداری می‌شود، تعیین می‌شود.

این مکانیزم به این شکل کار می‌کند: هر بار که یک سرمایه‌گذار واجد شرایط اقدام به صدور (Mint) توکن جدید می‌کند، معادل آن سهم واقعی متا خریداری شده و نزد کاستودیان قرار می‌گیرد. برعکس، هنگام بازخرید (Redemption)، توکن‌ها سوزانده شده (Burn) و سهام معادل آن فروخته می‌شود. این سیستم تضمین می‌کند که تعداد توکن‌های در گردش همیشه با تعداد سهام پشتیبان برابر باشد.

بر اساس داده‌های موجود، در حال حاضر تعداد کل توکن‌های صادر شده METAX حدود ۵۸,۸۰۰ واحد است در حالی که تعداد توکن‌های در گردش واقعی حدود ۸,۴۸۹ واحد می‌باشد. این تفاوت بین عرضه کل و عرضه در گردش نشان‌دهنده توکن‌هایی است که در استخرهای رزرو نگهداری می‌شوند. ارزش کل بازار (Market Cap) METAX در حال حاضر بیش از ۵.۷ میلیون دلار است.

نکته مهم در توکنومیکس METAX این است که دارندگان این توکن هیچ حق رای یا حق دریافت سود سهام (Dividend) ندارند. این موضوع به این دلیل است که METAX صرفاً یک ابزار ردیابی قیمت (Price Tracking Instrument) است و نه یک ابزار مالکیت مستقیم. از نظر کارمزد، در حال حاضر هیچ کارمزد مدیریتی (Management Fee) وجود ندارد، اما کارمزد صدور و بازخرید تا ۰.۵ درصد در هر تراکنش اعمال می‌شود و احتمال دارد در آینده کارمزد سالانه‌ای تا ۰.۲۵ درصد نیز اضافه شود.

• مکانیزم عرضه: Mint/Burn وابسته به سهام واقعی
• عرضه کل فعلی: حدود ۵۸,۸۰۰ واحد
• عرضه در گردش: حدود ۸,۴۸۹ واحد
• حق رای/سود سهام: ندارد
• کارمزد مدیریت: در حال حاضر صفر درصد